ನವದೆಹಲಿ: ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ “ದೃಢವಾದ ಮಹಾಮೂಲ್ಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ” ಇದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡು ಮಂಡಿಸಿರುವ 2026–27ರ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಸರ್ಕಾರಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ₹53.5 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಹಾಗೂ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ₹12.2 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಯಾಗಿ ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಣಕಾಸು ಕೊರತೆಯನ್ನು ಜಿಡಿಪಿಯ 4.3 ಶೇಕಡಕ್ಕೆ ಇಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಾಲ–ಜಿಡಿಪಿ ಅನುಪಾತವನ್ನು 55.6 ಶೇಕಡಕ್ಕೆ ತಗ್ಗಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಬಜೆಟ್ ಮುಂದಿಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಗುರಿಗಳು ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ದಿ ವೈರ್ ವರದಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಈ ಬಜೆಟ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆ ಎಂದರೆ—ಘೋಷಿಸಲಾದ ದೊಡ್ಡ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಲ್ಲಿನ ಎಷ್ಟು ಹಣ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಜನರ ಬದುಕಿಗೆ ತಲುಪುತ್ತದೆ? ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ, ಕೃಷಿ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಅನುದಾನ ಘೋಷಿಸಲಾದರೂ, ಹಿಂದಿನ ಅನುಭವಗಳು ಹೇಳುವುದೇನಂದರೆ ಸರ್ಕಾರ ಘೋಷಿಸಿದಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ವೆಚ್ಚ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
2027ರ ಬಜೆಟ್ ಅಂದಾಜು ಪ್ರಕಾರ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ₹1.39 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ, ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ₹1.05 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ, ಕೃಷಿಗೆ ₹1.63 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ₹62,326 ಕೋಟಿ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ₹2.73 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಮೀಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬಜೆಟ್ ಅಂದಾಜು (BE) ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜು (RE)ಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ, ಈ ಅನುದಾನಗಳು ಮಧ್ಯದಲ್ಲೇ ಕಡಿತಗೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು ಎನ್ನುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 2026ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಘೋಷಿಸಿದ ₹2.65 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಅನುದಾನವನ್ನು ನಂತರ ₹2.12 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗೆ ಇಳಿಸಲಾಗಿದೆ—ಸುಮಾರು 20 ಶೇಕಡಾ ಕಡಿತ. ಇದೇ ರೀತಿ ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅನುದಾನ ಕಡಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ಮಾದರಿ ಕಳೆದ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ವಿಶ್ವಾಸ ಮೂಡಿಸದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆ 2025-26
ಎಂಜಿಎನ್ರೇಗಾ (ಮನರೇಗಾ) ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಕಷ್ಟ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೂ, 2024ರಲ್ಲಿ ₹86,000 ಕೋಟಿ ಅನುದಾನ ನೀಡಿದ ನಂತರ 2025ರಲ್ಲೂ ಅದೇ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲಾಯಿತು. 2027ರಲ್ಲಿ ಮನರೇಗಾವನ್ನು “ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ ಗ್ರಾಮೀಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ”ದೊಳಗೆ ಸೇರಿಸಿ ₹95,692 ಕೋಟಿ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಇದು ಹೆಚ್ಚಳದಂತೆ ಕಾಣಿಸಿದರೂ, ಯೋಜನೆಯ ಸ್ವರೂಪ ಬದಲಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ನೈಜವಾಗಿ ಎಷ್ಟು ಲಾಭವಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ.
ಇದಕ್ಕೂ ಮೀರಿಯಾಗಿ, ದ್ರವ್ಯೋತ್ಕರ್ಷ (ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ)ಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅನುದಾನ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗದ ಕಾರಣ, ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳ ನೈಜ ಮೌಲ್ಯ ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕುಸಿಯುತ್ತಿದೆ. ಸರ್ಕಾರ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ವೆಚ್ಚ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡರೂ, ಜನರಿಗೆ ಸಿಗುವ ಲಾಭ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ ಬಡ್ಡಿ ಪಾವತಿಗಳು. 2026ರ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ₹12.76 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಬಡ್ಡಿ ಪಾವತಿಗೆ ಖರ್ಚು ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಖರ್ಚು ಮಾಡಲು ಸರ್ಕಾರದ ಬಳಿ ಇರುವ ಹಣ ಸೀಮಿತವಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಜಿಎಸ್ಟಿ ಸಂಗ್ರಹ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಅದರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ವೇಗ ಕುಸಿದಿದೆ. ಅಂದರೆ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆದಾಯ ಸಿಗುವ ಅವಕಾಶಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ಇದು ಕಲ್ಯಾಣ ವೆಚ್ಚ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಪೋಷಣ್, ಅಂಗನವಾಡಿ, ಆಯುಷ್ಮಾನ್ ಭಾರತ, ಪಿಎಂ–ಕಿಸಾನ್ ಮುಂತಾದ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನುದಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚಳಗಳಿದ್ದರೂ, ಅವು ಮಕ್ಕಳ ಪೋಷಣಾ ಸಮಸ್ಯೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ರಕ್ತಹೀನತೆ, ಆರೋಗ್ಯ ವೆಚ್ಚದ ಒತ್ತಡ ಅಥವಾ ರೈತರ ಆದಾಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅನುದಾನ ಮತ್ತು ನೆಲಮಟ್ಟದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತರ ಇನ್ನೂ ದೊಡ್ಡದಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆ, 2026–27ರ ಬಜೆಟ್ ಕಲ್ಯಾಣ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು, ಅದನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹಣಕಾಸು ಅವಕಾಶಗಳು ಕುಗ್ಗುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಘೋಷಣೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ; ಆದರೆ ವಾಸ್ತವಿಕ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಜಾರಿಗೆ ಇರುವ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳು ಜನರ ಜೀವನಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನೈಜ ಸುಧಾರಣೆ ತರಲಾರವು ಎಂಬ ಆತಂಕವನ್ನು ಈ ಬಜೆಟ್ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ‘ಶಸ್ತ್ರಮೇವ ಜಯತೆ’: ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಕರೆ – ಸರ್ಕಾರಗಳ ಮೌನ!?Janashakthi Media
